Prinsjesdag 2026 ging in de meeste media over box 3, de AOW-leeftijd en de overdrachtsbelasting. Wat veel minder aandacht kreeg: zzp'ers gaan er in 2027 flink op achteruit. De zelfstandigenaftrek daalt, de startersaftrek wordt vrijwel symbolisch, en ook de fiscus zelf kijkt scherper mee. Werk je als freelancer of run je een eenmanszaak, dan raakt dit rechtstreeks je nettowinst, en Nederland telt inmiddels ruim 1,2 miljoen zelfstandigen zonder personeel die dit direct voelen.
De zelfstandigenaftrek zakt naar 900 euro
De zelfstandigenaftrek is al jaren op weg naar beneden. In 2025 stond hij nog op 2.470 euro, dit jaar op 1.200 euro, en per 2027 zakt hij verder naar 900 euro. Daarna blijft hij op dat niveau staan, tot in elk geval 2036. Bij een marginaal belastingtarief van ongeveer 37 procent scheelt dat volgend jaar zo'n 110 euro netto minder aftrek per 300 euro winst. Klinkt overzichtelijk, maar de aftrek is sinds 2021 al met bijna 75 procent uitgekleed. Het kabinet wil zo het fiscale verschil tussen zzp'ers en werknemers in loondienst kleiner maken.
Startersaftrek verdwijnt vrijwel volledig
Startte je net als zelfstandige, dan raakt de aanpassing bij de startersaftrek je nog harder. Die zakt van 2.123 euro naar amper 10 euro per 1 januari 2027, en verdwijnt vanaf 2028 helemaal. Voor wie net de sprong naar het zzp-schap heeft gemaakt, valt daarmee een fors deel van het fiscale vangnet weg, precies in de jaren dat je omzet nog onzeker is.
Ook meewerk- en stakingsaftrek worden versoberd
Werkt je partner mee in de zaak, dan merk je het ook daar. De meewerkaftrek wordt met ongeveer 75 procent beperkt. Stop je met ondernemen, dan geldt hetzelfde voor de stakingsaftrek: die daalt van maximaal 3.630 euro naar 908 euro. Twee regelingen die vooral kleine, familiaire ondernemingen raken, en die tot voor kort nauwelijks op de radar stonden.
De fiscus kijkt strenger naar je uurtarief
Naast de aftrekposten komt er per 1 januari 2027 een rechtsvermoeden van werknemerschap voor zelfstandigen met een laag uurtarief. Werk je structureel onder een bepaalde tariefgrens, dan mag de Belastingdienst ervan uitgaan dat je eigenlijk in loondienst hoort, tenzij jij het tegendeel bewijst. Die omgekeerde bewijslast is precies de reden waarom opdrachtgevers de laatste tijd voorzichtiger zijn geworden met lage tarieven en flexibele constructies.
Officiële details over de aftrekposten staan op de website van Ondernemersplein, het overheidsloket voor ondernemers.
Wat dit betekent voor je nettowinst
Reken zelf even mee. Maakte je dit jaar 50.000 euro winst, dan hield je met de huidige zelfstandigenaftrek van 1.200 euro nog een fiscaal voordeel van zo'n 440 euro over. Volgend jaar, met 900 euro aftrek, is dat nog maar 330 euro. Bij een winst van 100.000 euro loopt datzelfde verschil op tot meer dan 100 euro per jaar, puur door de aftrek zelf, nog los van de hogere schijven. Los daarvan stijgen namelijk ook de belastingschijven zelf: de eerste schijf gaat van 35,75 naar 36,23 procent. Combineer dat met een verdwijnende startersaftrek en een versoberde meewerkaftrek, en het beeld is duidelijk: het fiscale voordeel waar zzp'ers jarenlang op rekenden, brokkelt snel af. Wie zijn buffer vooral op een spaarrekening laat staan in plaats van te herinvesteren in de zaak, merkt dat verschil straks dubbel.
Is een bv nu een serieuze optie
Bij een hogere winst wordt de knop "bv oprichten" ieder jaar interessanter. Zolang je onder de vennootschapsbelasting van 19 procent over de eerste 200.000 euro winst blijft en jezelf een marktconform salaris uitkeert, houd je bij een winst boven de 100.000 euro vaak meer over dan als eenmanszaak met een slinkende zelfstandigenaftrek. Daar staat tegenover dat een bv administratief zwaarder is: een jaarrekening, een accountant, en geen bankrekening die je zomaar privé kunt gebruiken. Voor de meeste zzp'ers met een winst onder de 70.000 euro loont de overstap financieel nog niet, maar het is een rekensom die je vanaf 2027 vaker moet maken dan vroeger.
Wat je zelf nog kunt bijsturen
Niet alles staat vast. De kleinschaligheidsinvesteringsaftrek blijft overeind als je investeert in apparatuur of software voor de zaak, en zakelijke opleidingskosten blijven gewoon aftrekbaar. Bouw je nog geen pensioen op, kijk dan naar een lijfrente: de premie gaat van je fiscale winst af en compenseert deels het verlies aan zelfstandigenaftrek. Werk je met een vaste opdrachtgever tegen een laag uurtarief, vraag dan nu al om een tariefsverhoging, voordat het nieuwe rechtsvermoeden van werknemerschap die relatie sowieso onder de loep legt.
Waarom je tarief nu al omhoog mag
Veel zzp'ers verhogen hun uurtarief pas als een klant erom vraagt of als de concurrentie het voordoet. Met een dalend fiscaal voordeel is dat achterhaald. Reken de weggevallen aftrek gewoon door in je tarief voor 2027, net zoals werknemers in loondienst straks profiteren van de nieuwe wet loontransparantie bij salarisonderhandelingen. Wie als zelfstandige nooit onderhandelt, betaalt in feite de rekening van iedereen die dat wel doet. Zet je tarieven op papier, vergelijk ze met branchegenoten, en stuur voor 1 januari nieuwe voorwaarden naar je vaste opdrachtgevers. Dat is minder werk dan het klinkt, en het scheelt je in 2027 precies het bedrag dat de fiscus nu bij je weghaalt.